Mở rộng cơ hội xuất khẩu sang thị trường Australia

Ngày 30/9, Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư TPHCM (ITPC) phối hợp Tổng Lãnh sự quán Australia tại TPHCM, Thương vụ Việt Nam tại Australia và Hiệp hội Doanh nghiệp Australia tại Việt Nam (AusCham) tổ chức Hội thảo "Tiềm năng xuất khẩu sang thị trường Úc - Giải pháp nâng cao khả năng tiếp cận và mở rộng thị trường".

Theo Phó Giám đốc ITPC Lê Anh Hoàng, việc Việt Nam và Australia nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược Toàn diện năm 2024 cùng các thỏa thuận hợp tác giữa TPHCM với các bang của Australia mở ra không gian hợp tác rộng hơn.

Trong 8 tháng đầu năm 2026, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu Việt Nam - Australia đạt 11,2 tỷ USD, tăng 25% so với cùng kỳ năm trước. Việt Nam xuất khẩu hơn 5,2 tỷ USD, tăng trên 23%. Quần áo, da giày, điện tử, hạt tiêu, hạt điều, cà phê, thủy sản Việt Nam ngày càng xuất hiện nhiều hơn tại thị trường này.

Riêng TPHCM, trong gần 9 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất nhập khẩu với Australia đạt 1,56 tỷ USD, trong đó xuất khẩu đạt 985 triệu USD, tăng 16,3% so với cùng kỳ.

Doanh nghiệp cần đáp ứng sâu hơn yêu cầu thị trường

Theo ITPC, Australia có nhu cầu đối với nhiều nhóm hàng thế mạnh của Việt Nam như máy móc, thiết bị, dệt may, giày dép, sản phẩm gỗ, nông thủy sản và thực phẩm chế biến. Tuy nhiên, đây cũng là thị trường có yêu cầu cao về an toàn thực phẩm, kiểm dịch, truy xuất nguồn gốc và phát triển bền vững.

Đại diện Thương vụ Việt Nam tại Australia Nguyễn Mạnh Hiệp cho rằng doanh nghiệp cần khai thác tốt lợi thế từ các Hiệp định thương mại tự do AANZFTA, CPTPP và RCEP. Việc nhiều dòng thuế được đưa về mức 0% tạo điều kiện giảm chi phí và nâng cao sức cạnh tranh, nhưng để tận dụng hiệu quả ưu đãi, doanh nghiệp phải nắm vững quy tắc xuất xứ, minh bạch hồ sơ nguyên liệu và sẵn sàng đáp ứng yêu cầu xác minh, hậu kiểm.

Bên cạnh đó, doanh nghiệp cần đa dạng hóa phương thức tiếp cận thị trường, từ tham gia hội chợ chuyên ngành, hợp tác với nhà phân phối bản địa đến khai thác thương mại điện tử xuyên biên giới. Với doanh nghiệp nhỏ và vừa, việc liên kết theo ngành hàng có thể tạo thêm năng lực cung ứng và sức mạnh khi tiếp cận các hệ thống phân phối lớn.

Từ góc độ AusCham, Chủ tịch Sam Conroy cho biết Australia có khoảng 27,9 triệu dân, GDP bình quân đầu người khoảng 105.000 AUD và cơ cấu dân số đa văn hóa. Trong giai đoạn 2020-2025, xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam sang Australia tăng 88%, nhưng thị phần Việt Nam mới chiếm khoảng 2,7% tổng kim ngạch nhập khẩu của Australia năm 2025.

Điều này cho thấy dư địa mở rộng thị trường còn lớn. Một số nhóm hàng của Việt Nam đang tăng trưởng tích cực tại Australia như đồ chơi và dụng cụ thể thao, cà phê, rau quả. Các phân khúc được đánh giá còn tiềm năng gồm thực phẩm giá trị gia tăng, sản phẩm hữu cơ, đạt chuẩn Halal, vật liệu xây dựng và nội thất thân thiện với môi trường.

Chuẩn hóa sản phẩm, logistics và chuỗi cung ứng

Theo các chuyên gia tại hội thảo, yêu cầu của đối tác Australia ngày càng tập trung vào chất lượng, năng lực kỹ thuật, dịch vụ và khả năng cung cấp bằng chứng về các tiêu chuẩn, chứng nhận. Doanh nghiệp cũng phải lưu ý các yêu cầu về trách nhiệm xã hội, môi trường và thẩm định chuỗi cung ứng.

Đáng chú ý, đáp ứng điều kiện xuất xứ để hưởng ưu đãi thuế quan không đồng nghĩa sản phẩm đương nhiên đủ điều kiện lưu hành tại Australia. Doanh nghiệp cần rà soát yêu cầu về cửa khẩu, phân loại thuế quan, an toàn sinh học, vệ sinh thực phẩm, tiêu chuẩn an toàn sản phẩm và các yêu cầu ESG ngay từ khâu nghiên cứu, phát triển và đóng gói.

Logistics cũng được xác định là yếu tố quan trọng đối với sức cạnh tranh. Theo Giám đốc Điều hành GEODIS Việt Nam Chandler So, chi phí logistics có thể chiếm 15-30% giá bán lẻ hàng hóa tại Australia. Do khoảng cách địa lý và đặc điểm phân bố dân cư, doanh nghiệp cần tính toán cả chi phí vận chuyển quốc tế, lưu kho và phân phối chặng cuối.

Từ thực tế này, doanh nghiệp được khuyến nghị chủ động xây dựng phương án vận tải dài hạn, tối ưu kho bãi, lựa chọn đối tác logistics phù hợp và chuẩn hóa quy cách đóng gói theo yêu cầu thị trường Australia. Việc ứng dụng công nghệ theo dõi hàng hóa cũng giúp kiểm soát tốt hơn các lô hàng nhạy cảm trong quá trình vận chuyển.

Về phía TPHCM, ITPC cho biết sẽ tiếp tục phối hợp với các cơ quan đại diện ngoại giao, tổ chức xúc tiến và hiệp hội doanh nghiệp triển khai các chương trình kết nối, hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường. Thành phố định hướng đẩy mạnh xuất nhập khẩu gắn với chuyển đổi xanh, chuyển đổi số và nâng cao chuỗi giá trị hàng hóa, qua đó hỗ trợ doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng quốc tế.

Lê Anh