Nâng cao hiệu quả quản lý đô thị gắn với chuyển đổi số

Chiều 25/5, Phó Chủ tịch UBND TPHCM Bùi Xuân Cường chủ trì Hội nghị sơ kết tình hình thực hiện Kế hoạch số 53/KH-UBND (Kế hoạch 53) của Chủ tịch UBND Thành phố về triển khai các giải pháp tăng cường công tác quản lý trật tự đô thị và xây dựng xã, phường, đặc khu bảo đảm trật tự, kỷ cương, văn minh đô thị trên địa bàn Thành phố.

Hội nghị được kết nối trực tuyến đến 168 phường, xã và đặc khu.

Vận động hơn 34.000 cơ sở ký cam kết không lấn chiếm lòng đường, vỉa hè

Kế hoạch 53 của UBND Thành phố triển khai 2 nhóm giải pháp với 33 nhiệm vụ giao cho 10 sở, ngành và 168 UBND cấp xã nhằm tăng cường quản lý trật tự công cộng (TTCC), trật tự đô thị (TTĐT). Đến nay, các đơn vị đã triển khai nhiều giải pháp và đạt một số kết quả tích cực.

Về công tác tuyên truyền, vận động, các địa phương đẩy mạnh tuyên truyền đến người dân, hộ kinh doanh, cán bộ, đảng viên về chấp hành quy định pháp luật, không lấn chiếm lòng đường, vỉa hè.

Trong công tác hoàn thiện cơ chế, chính sách, Sở Tư pháp đã rà soát 9 văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến quản lý trật tự đô thị để đề xuất sửa đổi, bổ sung. Việc xử phạt vi phạm hành chính bằng hình ảnh được triển khai theo các quy định mới của Chính phủ và Bộ Công an.

Trong công tác kiểm tra, xử lý vi phạm, Công an Thành phố xác định 1.742 khu vực phức tạp về TTCC, gồm chợ, trường học, bệnh viện và các tuyến đường trọng điểm. Lực lượng chức năng đã tổ chức hơn 24.700 lượt tuần tra với gần 110.000 lượt cán bộ tham gia; xử lý hơn 33.000 trường hợp vi phạm, tổng số tiền xử phạt gần 29 tỷ đồng.

Đồng thời, lực lượng chức năng tháo dỡ hơn 2.200 bảng quảng cáo, tạm giữ nhiều phương tiện, mái che và vật dụng lấn chiếm vỉa hè. Các đơn vị cũng tổ chức hơn 35.000 lượt tuyên truyền, vận động hơn 34.000 cơ sở ký cam kết không lấn chiếm lòng đường, vỉa hè.

Bên cạnh kết quả đạt được, các đại biểu cho rằng vẫn còn nhiều hạn chế như một số địa phương chậm triển khai kế hoạch, thiếu sự phối hợp đồng bộ giữa các ngành; tình trạng tái lấn chiếm vỉa hè, quảng cáo sai quy định, thiếu bãi đỗ xe và hạ tầng phục vụ quản lý đô thị vẫn diễn biến phức tạp.

Theo đó, thời gian tới, Thành phố cần tiếp tục hoàn thiện kế hoạch quản lý TTCC, TTĐT; tăng cường kiểm tra, xử lý vi phạm; ứng dụng camera thông minh và chuyển đổi số; rà soát quy hoạch bãi đỗ xe, chợ đêm, phố đi bộ; xây dựng mô hình kinh tế đêm phù hợp; đồng thời thành lập các tổ tự quản tại khu dân cư nhằm nâng cao hiệu quả quản lý trật tự và mỹ quan đô thị.

Số hóa quy trình cấp phép sử dụng lòng đường, vỉa hè

Một điểm nổi bật trong thực tiễn triển khai là mô hình số hóa quy trình cấp phép sử dụng lòng đường, vỉa hè tại phường An Đông, chính thức vận hành từ ngày 15/5/2026. Đây không chỉ là công cụ quản lý hành chính mà còn thể hiện sự chuyển đổi từ "quản lý thụ động" sang "quản trị đô thị chủ động, hiệu quả".

Mô hình bước đầu mang lại hiệu quả rõ rệt, đến ngày 25/5/2026, ghi nhận 58 hồ sơ đăng ký, tổng số phí thu hơn 911 triệu đồng. Việc triển khai giúp tối ưu hóa không gian công cộng, giảm tình trạng lấn chiếm, tăng tính minh bạch, công bằng trong quản lý; đồng thời tạo nguồn thu hợp pháp để tái đầu tư hạ tầng đô thị.

Ngoài ra, mô hình còn góp phần đơn giản hóa thủ tục hành chính, tiết kiệm thời gian cho người dân và doanh nghiệp.

Từ kết quả ban đầu, UBND phường An Đông đề xuất Thành phố xem xét phân cấp mạnh hơn thẩm quyền quản lý vỉa hè, lòng đường cho cấp phường nhằm tăng tính chủ động trong điều hành. Đồng thời, kiến nghị điều chỉnh mức phí phù hợp với thực tế khu vực trung tâm, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho hoạt động kinh doanh, dịch vụ.

Phường cũng đề xuất sớm xây dựng khung pháp lý cho việc đăng ký sử dụng vỉa hè hợp pháp phục vụ kinh doanh, phù hợp thực tiễn phát triển đô thị và nhu cầu sinh kế của người dân.

Ngoài ra, phường An Đông kiến nghị Thành phố đẩy nhanh triển khai hệ thống camera giám sát diện rộng và chia sẻ dữ liệu cho cấp cơ sở. Đây được xem là công cụ quan trọng giúp nâng cao hiệu quả quản lý trật tự đô thị, vệ sinh môi trường và an toàn giao thông.

Xây dựng phần mềm quản lý sử dụng vỉa hè dùng chung trong tháng 6/2026

Kết luận hội nghị, Phó Chủ tịch UBND TPHCM Bùi Xuân Cường nhấn mạnh, sau hơn 3 tháng triển khai Kế hoạch 53 về tăng cường quản lý trật tự đô thị, Thành phố ghi nhận nhiều kết quả tích cực; tạo chuyển biến rõ nét tại nhiều khu vực từng phức tạp về trật tự đô thị, lấn chiếm vỉa hè, lòng đường.

Thời gian tới, Phó Chủ tịch UBND TPHCM Bùi Xuân Cường yêu cầu tiếp tục triển khai Kế hoạch 53 gắn với Chỉ thị 09 của Thành ủy về tăng cường sự lãnh đạo đối với công tác quản lý trật tự đô thị. Cùng với đó, các sở, ngành rà soát, điều chỉnh những bất cập trong phân cấp quản lý vỉa hè, biển báo, camera giám sát và cơ chế xử lý vi phạm.

Theo đồng chí Bùi Xuân Cường, nhiều địa phương có nhu cầu lớn về khai thác vỉa hè, nhất là phục vụ sinh kế và giữ xe. Tuy nhiên, việc triển khai phải có quy định rõ ràng, tránh tình trạng mỗi nơi làm một kiểu hoặc cấp phép tràn lan, ảnh hưởng mỹ quan và trật tự đô thị.

Lãnh đạo Thành phố giao Sở Xây dựng phối hợp các đơn vị liên quan hoàn thiện phần mềm quản lý, đăng ký sử dụng tạm thời vỉa hè theo hướng số hóa toàn bộ quy trình, tương tự mô hình phường An Đông. Qua đó giảm thủ tục hành chính, tạo thuận lợi cho người dân và nâng cao hiệu quả quản lý. Phần mềm dự kiến hoạt động trong tháng 6/2026.

Linh Anh