Trung tâm Tài chính Quốc tế - Không gian phát triển mới thu hút dòng vốn chất lượng cao

Sáng 30/6, Bộ Chính trị tổ chức Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết số 10-NQ/TW ngày 8/6/2026 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài.

Đồng chí Tô Lâm, Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch nước, dự và chỉ đạo Hội nghị.

Cùng dự Hội nghị có các đồng chí: Lê Minh Hưng, Ủy viên Bộ Chính trị, Thủ tướng Chính phủ; Trần Thanh Mẫn, Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Quốc hội; Nguyễn Sinh Hùng, nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Chủ tịch Quốc hội; Trần Cẩm Tú, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư Trung ương Đảng. Các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam. Hội nghị được tổ chức theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến từ điểm cầu Hội trường Diên Hồng, Nhà Quốc hội đến các bộ, ngành, địa phương.

Phát biểu tại điểm cầu TPHCM, Chủ tịch UBND TPHCM Nguyễn Văn Được cho rằng, Nghị quyết số 10-NQ/TW có ý nghĩa chiến lược đối với giai đoạn phát triển mới của đất nước, thể hiện sự đổi mới mạnh mẽ trong tư duy phát triển khu vực kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài. Từ mục tiêu thu hút vốn đơn thuần, Nghị quyết chuyển sang ưu tiên chất lượng, hiệu quả, lấy đổi mới sáng tạo, chuyển giao công nghệ và năng lực cạnh tranh quốc gia làm thước đo.

TPHCM thu hút hơn 6,8 tỷ USD vốn FDI, tăng hơn 114% so với cùng kỳ

Là địa phương dẫn đầu cả nước về thu hút FDI, TPHCM xác định trách nhiệm tiên phong trong hiện thực hóa Nghị quyết.

Đến nay, Thành phố có 20.259 dự án FDI còn hiệu lực với tổng vốn đăng ký gần 142 tỷ USD từ 152 quốc gia và vùng lãnh thổ. Riêng 6 tháng đầu năm 2026, TPHCM thu hút hơn 6,8 tỷ USD vốn FDI, đạt 62% kế hoạch năm.

Khu vực FDI hiện chiếm khoảng 20% tổng vốn đầu tư toàn xã hội và hơn 50% kim ngạch xuất khẩu của Thành phố, góp phần quan trọng thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế, nâng cao năng suất lao động và hội nhập quốc tế.

Tuy nhiên, theo Chủ tịch UBND TPHCM, dư địa tăng trưởng dựa trên lợi thế lao động giá rẻ, đất đai và ưu đãi thuế truyền thống đang dần thu hẹp. Trong bối cảnh các quốc gia cạnh tranh bằng chất lượng thể chế, môi trường đầu tư và năng lực đổi mới sáng tạo, TPHCM cần tạo lập không gian phát triển mới để đón dòng vốn đầu tư chiến lược trong giai đoạn tới.

Ba giải pháp thu hút FDI thế hệ mới

Từ thực tiễn trên, Chủ tịch UBND TPHCM đề xuất ba nhóm giải pháp nhằm triển khai hiệu quả Trung tâm tài chính quốc tế, tạo động lực thu hút dòng vốn FDI chất lượng cao.

Thứ nhất, chuyển từ tư duy "thu hút dự án" sang "kiến tạo hệ sinh thái" đầu tư.

Theo ông Nguyễn Văn Được, thế giới đang tái cấu trúc sâu sắc chuỗi cung ứng, chuỗi giá trị và chuỗi tài chính toàn cầu. Dòng vốn FDI tuy giảm về quy mô nhưng ngày càng tập trung vào các lĩnh vực công nghệ cao, trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, kinh tế số, tài chính xanh, năng lượng sạch và đổi mới sáng tạo.

FDI thế hệ mới không còn ưu tiên những nơi có chi phí thấp mà hướng tới các nền kinh tế có thể chế minh bạch, thị trường vốn phát triển, nguồn nhân lực chất lượng cao, môi trường đổi mới sáng tạo và khả năng kết nối với mạng lưới tài chính quốc tế.

Do đó, cạnh tranh thu hút đầu tư không còn là cạnh tranh về ưu đãi hay từng dự án riêng lẻ mà là cạnh tranh về chất lượng hệ sinh thái phát triển và năng lực kiến tạo thể chế.

Thứ hai, phát triển Trung tâm tài chính quốc tế là giải pháp chiến lược để hiện thực hóa phương thức thu hút FDI mới.

Theo Chủ tịch UBND TPHCM, giai đoạn 2026-2035, Việt Nam cần khoảng 1.500-1.600 tỷ USD vốn đầu tư toàn xã hội để thực hiện các mục tiêu phát triển nhanh và bền vững, trong khi ngân sách nhà nước chỉ đáp ứng khoảng 20% nhu cầu.

Hiện hệ thống tài chính vẫn phụ thuộc chủ yếu vào tín dụng ngân hàng, chiếm khoảng 57% tổng nguồn vốn cung ứng cho nền kinh tế. Quy mô các quỹ đầu tư, quỹ hưu trí, quỹ quản lý tài sản và các định chế đầu tư dài hạn mới tương đương khoảng 6% GDP.

Riêng TPHCM, năm 2026 cần huy động trên 1 triệu tỷ đồng vốn đầu tư toàn xã hội, trong đó khoảng 7,8 tỷ USD từ khu vực nước ngoài để bảo đảm mục tiêu tăng trưởng hai con số. Điều này đòi hỏi phải hình thành một thiết chế tài chính hiện đại, có khả năng huy động, phân bổ và dẫn dắt các dòng vốn quốc tế.

Theo đó, Trung tâm tài chính quốc tế sẽ là nơi hội tụ các quỹ đầu tư toàn cầu, ngân hàng đầu tư, công ty quản lý tài sản và doanh nghiệp công nghệ tài chính; đồng thời tiếp nhận không chỉ dòng vốn mà còn công nghệ, năng lực quản trị, chuẩn mực minh bạch, dữ liệu, mạng lưới chuyên gia và khả năng kết nối với chuỗi giá trị toàn cầu.

Trung tâm tài chính quốc tế cũng sẽ mở ra cơ hội để doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận trực tiếp các nguồn vốn quốc tế với chi phí hợp lý, đa dạng hóa kênh huy động vốn, nâng cao năng lực cạnh tranh và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Thứ ba, TPHCM cam kết tiên phong triển khai Trung tâm tài chính quốc tế

Theo Chủ tịch UBND TPHCM, việc được Bộ Chính trị, Quốc hội và Chính phủ giao xây dựng Trung tâm tài chính quốc tế vừa là niềm tin, vừa là trách nhiệm lớn của Thành phố.

TPHCM xác định đây không phải là dự án của riêng địa phương mà là một thiết chế tài chính quốc gia, tạo cầu nối để các địa phương, doanh nghiệp và các ngành kinh tế chiến lược tiếp cận hiệu quả hơn với các dòng vốn quốc tế.

Thành phố sẽ tập trung xây dựng môi trường đầu tư đạt chuẩn quốc tế; đẩy mạnh cải cách thể chế, cải cách hành chính; phát triển hạ tầng số, nguồn nhân lực chất lượng cao; phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành triển khai các cơ chế thử nghiệm có kiểm soát, bảo đảm Trung tâm tài chính quốc tế vận hành theo chuẩn mực quốc tế và phù hợp với điều kiện phát triển của Việt Nam.

Đồng thời, Thành phố mong muốn tiếp tục nhận được sự quan tâm lãnh đạo của Bộ Chính trị, Quốc hội, Chính phủ cùng sự phối hợp của các bộ, ngành để sớm hoàn thiện các cơ chế vượt trội, đủ sức cạnh tranh với các trung tâm tài chính trong khu vực.

Chủ tịch UBND TPHCM nhấn mạnh, Nghị quyết số 10-NQ/TW đã mở ra tư duy mới trong phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài. Việc xây dựng thành công Trung tâm tài chính quốc tế sẽ không chỉ tạo cực tăng trưởng mới cho TPHCM mà còn mở rộng không gian phát triển của nền kinh tế, nâng cao vị thế Việt Nam trên bản đồ tài chính và đầu tư quốc tế, góp phần thực hiện mục tiêu phát triển nhanh, bền vững và thịnh vượng trong kỷ nguyên mới.

Lê Anh