Từ quy mô đầu tàu kinh tế đến yêu cầu đột phá nhân lực quản trị tại TPHCM

Động lực từ 300.000 doanh nghiệp và bài toán nâng tầm CEO

Với mục tiêu đồng hành cùng Chính phủ trong mục tiêu tăng trưởng 2 con số, TPHCM đang có những bước tiến đáng chú ý về về phát triển kinh tế. Trong 8 tháng đầu năm 2026, thu ngân sách Nhà nước trên địa bàn đạt gần trên 670.599 tỷ đồng, đạt 83,5% dự toán Trung ương giao và tăng gần 20% so với cùng kỳ. Thành phố đóng góp rất lớn cho nền kinh tế cả nước, khoảng 24% GDP và khoảng 30% thu ngân sách của cả nước.

Đằng sau những con số tăng trưởng đó có sự đóng góp quan trọng của 300.000 doanh nghiệp tại TPHCM với 282.416 doanh nghiệp tư nhân (chiếm 95,2%) và đang sử dụng khoảng 2,9 triệu lao động. Điều này cho thấy sự phát triển của cộng đồng doanh nghiệp TPHCM có tác động trực tiếp đến sức khỏe của nền kinh tế thành phố cũng như vai trò đầu tàu kinh tế của cả nước. Nhưng quy mô lớn cũng đặt ra một yêu cầu lớn hơn về chất lượng quản trị.

Để hiện thực hóa các mục tiêu tăng trưởng kinh tế, vươn tầm trở thành trung tâm tài chính quốc tế và giữ vững vai trò đầu tàu cả nước, TPHCM không chỉ cần những con số về số lượng doanh nghiệp mà hơn hết đòi hỏi một thế hệ CEO chất lượng cao.

Nâng chuẩn CEO vì thế chính là nâng chuẩn doanh nghiệp. Khi người đứng đầu có tư duy chiến lược, hiểu công nghệ, biết quản trị bằng dữ liệu và có khả năng nhìn ra nhu cầu của thị trường thế giới, doanh nghiệp sẽ có thêm năng lực để tái cấu trúc, đổi mới và mở rộng không gian phát triển.

Đội ngũ lãnh đạo này phải sở hữu tư duy chiến lược sắc bén, làm chủ công nghệ số và quản trị tài chính minh bạch, đủ năng lực dẫn dắt doanh nghiệp vượt qua những biến động toàn cầu, chuyển đổi xanh và tạo ra giá trị gia tăng bền vững cho nền kinh tế Thành phố.

Sản phẩm xuất sắc thôi chưa đủ để đảm bảo thành công trong thị trường đầy biến động. Khi thiếu đi kiến thức về kinh doanh, quản trị, khả năng kiểm soát dòng tiền, tư duy chiến lược dài hạn cùng năng lực tái cấu trúc nguồn lực, doanh nghiệp rất dễ rơi vào bế tắc. Để vượt qua những điểm nghẽn này và tạo ra sự bứt phá thực chất, đội ngũ CEO chính là chìa khóa quyết định.

Đánh giá về vai trò của đội ngũ lãnh đạo doanh nghiệp, Phó Chủ tịch UBND TPHCM Nguyễn Mạnh Cường cho rằng, việc cụ thể hóa Nghị quyết 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân đòi hỏi các chương trình hỗ trợ doanh nghiệp phải đi vào thực chất, trong đó nâng cao năng lực quản trị của đội ngũ lãnh đạo là một yêu cầu quan trọng. Thành phố định hướng đồng hành, tháo gỡ khó khăn và tạo điều kiện để khu vực doanh nghiệp tư nhân phát triển, đồng thời đặt yêu cầu doanh nghiệp phải chủ động đổi mới, ứng dụng công nghệ và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Một hướng đi từ UEH CEO Program

Theo TS. Nguyễn Ngọc Hòa, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp TPHCM (HUBA), sự dịch chuyển của thị trường quốc tế đòi hỏi người đứng đầu doanh nghiệp phải có tư duy toàn cầu, khả năng quản trị bằng dữ liệu và sự nhạy bén trước các biến động chuỗi cung ứng. Chính vì vậy, việc hình thành một hệ sinh thái đào tạo bài bản, quy mô lớn nhằm tạo ra nguồn nhân lực lãnh đạo chất lượng cao không chỉ giải quyết bài toán trước mắt cho từng doanh nghiệp, mà còn là nền tảng để củng cố sức sống cho toàn bộ nền kinh tế của TPHCM - đô thị lớn nhất nước.

Với một thành phố có gần 300.000 doanh nghiệp, tác động của việc nâng năng lực quản trị vì thế không chỉ nằm ở từng doanh nghiệp. Một CEO biết tổ chức lại bộ máy có thể giúp doanh nghiệp sử dụng nguồn lực hiệu quả hơn; một doanh nghiệp biết ứng dụng công nghệ có thể nâng năng suất; một doanh nghiệp hiểu thị trường quốc tế có thể mở rộng chuỗi giá trị. Khi những thay đổi đó được nhân lên trong cộng đồng doanh nghiệp, năng lực cạnh tranh của nền kinh tế Thành phố cũng được củng cố.

Đây là điểm có ý nghĩa đối với TPHCM. Khi Thành phố muốn duy trì tốc độ tăng trưởng cao và nâng vị thế trung tâm kinh tế, tài chính, đổi mới sáng tạo của khu vực, cộng đồng doanh nghiệp phải có khả năng đi cùng tốc độ đó. Doanh nghiệp không chỉ cần tăng về số lượng mà phải nâng chất lượng quản trị, năng suất và khả năng cạnh tranh.

Trong bối cảnh đó, UEH CEO Program được Đại học TPHCM (UEH) triển khai từ năm 2025 như một sáng kiến đào tạo nhằm nâng cao năng lực lãnh đạo, điều hành và hỗ trợ doanh nghiệp tái cấu trúc thông qua khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Chương trình đặt mục tiêu đào tạo 3.000 CEO, doanh nhân và lãnh đạo kế cận tại TPHCM và các địa phương lân cận trong giai đoạn 2025-2030, đồng hành với mục tiêu đào tạo, bồi dưỡng 10.000 giám đốc điều hành đến năm 2030 theo định hướng của Nghị quyết 68-NQ/TW, đồng thời gắn với định hướng phát triển TPHCM trở thành trung tâm kinh tế, tài chính và đổi mới sáng tạo hàng đầu khu vực.

Từ góc nhìn của cộng đồng doanh nghiệp, TS. Nguyễn Ngọc Hòa cho rằng, UEH CEO Program là chương trình thiết thực, đáp ứng nhu cầu nâng cao năng lực quản trị của đội ngũ lãnh đạo doanh nghiệp. Theo ông Hòa, sự đồng hành giữa HUBA và UEH có thể góp phần lan tỏa chương trình đến cộng đồng doanh nghiệp, xây dựng đội ngũ CEO có tư duy chiến lược và khả năng thích ứng trong thời kỳ chuyển đổi.

Điểm đáng chú ý của UEH CEO Program là cách tiếp cận gắn đào tạo với những vấn đề cụ thể của doanh nghiệp. Nội dung chương trình bao gồm chiến lược tăng trưởng, thấu hiểu thị trường và khách hàng, chuyển đổi số và ứng dụng AI, quản trị tài chính và dòng tiền, huy động vốn, nhân sự, marketing số, thương mại đa kênh, quản trị rủi ro, pháp lý, đàm phán, ESG và các xu hướng mới của kinh tế toàn cầu.

Sau 3 khóa đã triển khai, khóa 4 dự kiến khai giảng ngày 10/10/2026, hướng đến CEO, chủ doanh nghiệp, giám đốc chức năng, nhà khởi nghiệp và đội ngũ lãnh đạo kế cận. Mục tiêu không chỉ là cập nhật kiến thức mà còn giúp người học hệ thống hóa năng lực quản trị và trực tiếp xử lý những bài toán đang đặt ra tại doanh nghiệp.

TS. Đinh Công Khải Phó Giám đốc UEH cho biết, UEH CEO Program được định hướng không chỉ cung cấp kiến thức mà còn giúp lãnh đạo doanh nghiệp chuyển hóa kiến thức thành các dự án cụ thể. Đây là cách tiếp cận đặt trọng tâm vào khả năng ứng dụng, qua đó rút ngắn khoảng cách giữa giảng đường và những vấn đề đang diễn ra trong doanh nghiệp.

Đó cũng là nơi gặp nhau giữa yêu cầu phát triển kinh tế tư nhân, mục tiêu nâng cao chất lượng doanh nghiệp của TPHCM và sáng kiến đào tạo 3.000 CEO của UEH. Từ nâng năng lực người đứng đầu để nâng sức cạnh tranh của doanh nghiệp, từ sức cạnh tranh của doanh nghiệp để tạo thêm động lực cho tăng trưởng của thành phố.

Lê Thanh